معاون سیاستگذاری و برنامه ریزی توسعه فاوا و اقتصاد دیجیتال جزئیات حمله دشمن و خسارات وارد شده به بخش ارتباطی کشور را در جنگ تحمیلی سوم تشریح کرد.

احسان چیت‌ساز در نشست خبری امروز در وزارت ارتباطات اظهار کرد: در جنگ رمضان فشار بسیار زیادی را تجربه کردیم. بیش از ۵۰۰ سایت ارتباطی کشور مورد حملات دشمن قرار گرفت و به‌طور مرتب ارتباط جزایر ما با سرزمین اصلی قطع می‌شد. در بسیاری از موارد ارتباط دوباره برقرار شد و مجموعه وزارت ارتباطات با تقدیم شهدای متعدد توانست پایداری شبکه ارتباطی کشور را حفظ کند.

وی با بیان اینکه جنگ رمضان هزینه‌ها و خسارت‌های متعددی برای مجموعه ارتباطی کشور به بار آورد، تصریح کرد: بخشی از این خسارت‌ها ناشی از حملات موشکی مستقیم بود که منجر به تخریب دارایی‌ها و سرمایه‌های ثابت در حوزه اقتصاد دیجیتال شد و چالش اساسی ایجاد کرد.

معاون وزیر ارتباطات خاطرنشان کرد: بخش اعظم این خسارت‌ها در حوزه دولت بود، به‌ویژه زیرساخت‌های فضایی که مورد حمله قرار گرفت. در بخش دولتی بالغ بر ۴۲.۶ هزار میلیارد تومان و در بخش غیردولتی حدود ۸.۴ هزار میلیارد تومان خسارت مستقیم متحمل شدیم. در مجموع، بخش ارتباطات و فناوری اطلاعات حدود ۳۳۵ میلیون دلار خسارت مستقیم دید.

چیت‌ساز تأکید کرد: این خسارت به زیرساخت‌ها جدا از خسارت ناشی از تصمیم‌های مرتبط با اینترنت بود که به اقتصاد دیجیتال وارد شد.

وی در ادامه به خسارت‌های ناشی از قطعی اینترنت بین‌المللی اشاره کرد و گفت: در حوزه مخابرات و ارتباطات حدود ۶.۴ هزار میلیارد تومان عدم‌النفع (کاهش درآمد مستقیم کسب‌وکارها) ایجاد شد. همچنین در حوزه پست و لجستیک نزدیک ۷۸۶ میلیارد تومان، در بخش تجارت الکترونیک ۲.۳ هزار میلیارد تومان و در حوزه کسب‌وکارهای فضایی حدود ۱.۹ هزار میلیارد تومان عدم‌نفع رخ داد.

به گفته این مقام مسئول، در کسب‌وکارهای بزرگ‌مقیاس حوزه اقتصاد دیجیتال نظیر پلتفرم‌های بزرگ، حدود ۵۵ همت خسارت مستقیم اتفاق افتاد و مجموع عدم‌النفع این حوزه نزدیک به ۱۶.۳۲ هزار میلیارد تومان برآورد می‌شود.

چیت‌ساز با اشاره به تاب‌آوری کسب‌وکار کشور تصریح کرد: بخش ارتباطات علیرغم اینکه در سال‌های گذشته وضعیت سرمایه‌گذاری گسترده‌ای نداشت، هم از حیث خسارت‌های مستقیم و هم اثربخشی گسترده، زیان جدی دید و تاب‌آوری کسب‌وکار کشور را با چالش مواجه کرد.

وی افزود: پس از این دوران، ضرورت اتصال کسب‌وکارهای اقتصاد دیجیتال به اینترنت در همه شرایط، حتی بحرانی به تصمیم‌گیرندگان گوشزد شد. این مسئله باید از سطح سیاست‌گذاری توسعه‌ای به یک بحث مدیریت ریسک ملی منتقل شود.

قطع گسترده اینترنت شوک اقتصادی ایجاد می‌کند

چیت‌ساز، معاون سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی توسعه فاوا و اقتصاد دیجیتال وزارت ارتباطات، در ادامه نشست خبری خود با اشاره به تلاش برای نزدیک‌سازی دیدگاه‌ها بین سیاست‌گذاران و فعالان اکوسیستم دیجیتال اظهار کرد: در آخرین جلسات با نهادهای ذی‌ربط به طور شفاف اشاره کردیم که کسب‌وکارها به زیرساخت‌های ابری جهانی وابسته هستند.

وی افزود: بخش عمده‌ای از خدمات این کسب‌وکارها نیازمند اتصال به سرورها، پایگاه‌های داده، سامانه‌های پشتیبان‌گیری و ابزارهای تحلیل است و در غیاب اینترنت، امکان مدیریت، بازیابی و مقیاس‌پذیری آنها کاملاً از بین می‌رود.

چیت‌ساز با اشاره به معماری نرم‌افزارهای نوین تصریح کرد: معماری این نرم‌افزارها مبتنی بر API و میکروسرویس‌ها است. کسب‌وکارهای اقتصاد دیجیتال به طور گسترده از میکروسرویس‌های بین‌المللی، سرویس‌های احراز هویت و SSOها استفاده می‌کنند و به اتصال پیوسته اینترنت بین‌الملل نیاز دارند.

معاون وزیر ارتباطات یکی از چالش‌های جدی را حوزه امنیت سایبری دانست و تأکید کرد: سامانه‌های امنیتی باید به صورت پیوسته به‌روزرسانی شوند. امضای بدافزارها، داده‌های تهدید و پچ‌های امنیتی باید به طور پیوسته توسط پلتفرم‌ها انجام شود که همگی به منابع جهانی متکی هستند.

وی خاطرنشان کرد: اگرچه تلاش‌هایی برای ایجاد مخازن داخلی انجام شده، اما still نیاز به اتصال پیوسته وجود دارد تا گواهی‌های SSL و TLS بتوانند ارتباط امن را تضمین کنند. اگر بخواهیم امنیت در حوزه اقتصاد دیجیتال بیشتر داشته باشیم، باید اتصال پلتفرم‌ها به اینترنت به صورت مطلوب برقرار باشد.

چیت‌ساز در پایان با تأکید بر تفاوت قطع مقطعی و گسترده اینترنت گفت: قطع اینترنت برای کسب‌وکار اقتصاد دیجیتال ممکن است برای چند ساعت قابل تحمل باشد، اما قطع گسترده و سراسری آن عملاً یک شوک اقتصادی ایجاد می‌کند.

چیت ساز در توضیح آمارهای منتشرشده درباره امار خسارت ها به کسب و کارهای دیجیتال بالاخص فریلنسرها در جنگ تحمیلی سوم گفت: ارقامی که درباره خسارات اقتصاد دیجیتال از سوی مرکز آمار منتشر می‌شود مربوط به سنجش اندازه اقتصاد دیجیتال است و نباید با آمار خسارات واردشده به کسب‌وکارها اشتباه گرفته شود.

وی افزود: برای برآورد خسارت‌های اخیر نیز در حدود ۴۰ روز گذشته با نهادهای متولی و تشکل‌های مختلف مکاتبه شده تا میزان آسیب‌ها در حوزه‌های مختلف، از جمله خسارت‌های فیزیکی، کاهش درآمد و تعدیل نیرو، به‌صورت مستند جمع‌آوری شود.

معاون سیاستگذاری و برنامه ریزی توسعه فاوا و اقتصاد دیجیتال وزارت ارتباطات گفت: در این چارچوب با انجمن تجارت الکترونیک و اصناف مرتبط نیز رایزنی‌هایی انجام شده تا اطلاعات و برنامه ریزی توسعه فاوا دقیق‌تری از وضعیت کسب‌وکارهای فعال در این حوزه به دست آید. بر اساس برآوردهای اولیه، میزان خسارت واردشده به بخشی از کسب‌وکارهای دیجیتال و تجارت الکترونیک حدود ۲.۴ همت اعلام شده است.

وی با بیان این مطلب که درباره برخی گروه‌ها مانند فریلنسرها هنوز نهاد مشخصی برای جمع‌آوری داده‌های دقیق وجود ندارد، افزود: به همین دلیل آمار مستند و مشخصی از میزان خسارت واردشده به این بخش در دسترس نیست.

دسترسی به اینترنت تابع تصمیمات امنیتی

وی ضمن تاکید بر اینکه محدودیت‌های ایجادشده در دسترسی به اینترنت بر اساس تصمیم شورای عالی امنیت ملی اعمال شده است؛ شورایی که ریاست آن بر عهده رئیس‌جمهور است و چند عضو دولت نیز در آن حضور دارند، خاطرنشان کرد: با این حال تصمیم‌ها در این حوزه بر مبنای ارزیابی‌های امنیتی و جمع‌بندی این نهاد اتخاذ می‌شود.

چیت ساز عنوان کرد: سیاست دولت ایجاد تبعیض در دسترسی به اینترنت برای مردم نیست و ارائه دسترسی‌های متفاوت با رویکردهای اعلام‌شده دولت همخوانی ندارد.
با تغییر شرایط امنیتی و اعلام نظر نهادهای مسئول، سیاست دولت بازگشت شرایط به وضعیت عادی و برقراری دسترسی عمومی به اینترنت خواهد بود و سطح دسترسی‌ها نیز متناسب با ارزیابی‌های امنیتی تعیین می‌شود.

دسته بندی کردن مردم در دسترسی به اینترنت بازتولید نابرابری در زیرساخت های حیاتی است

معاون سیاستگذاری و برنامه ریزی توسعه فاوا و اقتصاد دیجیتال وزارت ارتباطات در ادامه تاکید کرد که دسترسی مردم عادی به اینترنت باید مقدور باشد. از نظر ما هرگونه دسته بندی کردن مردم در دسترسی به اینترنت باز تولید نابرابری در زیرساخت های اساسی و حیاتی در قرن هوش مصنوعی است.