هوش مصنوعی

June 20, 2026
17:27 شنبه، 30ام خردادماه 1405
کد خبر: 222671

حمله پدرخوانده هوش مصنوعی به ایلان ماسک: xAI پروژه‌ای شکست‌خورده است

منبع: دیجیاتو

«یان لکان»، پدرخوانده هوش مصنوعی، شرکت xAI ایلان ماسک را شکست‌خورده خواند و درباره خطر انفجار حباب هوش مصنوعی هشدار داد.

«یان لکان»، دانشمند سابق متا و بنیان‌گذار AMI Labs که بسیاری او را یکی از پدرخواندگان هوش مصنوعی می‌دانند، در مصاحبه‌ای، شرکت xAI متعلق به «ایلان ماسک» را یک پروژه شکست‌خورده توصیف کرد و به غول‌های این حوزه مانند OpenAI و آنتروپیک نیز هشدار داد که اگر هزینه‌های خود را کاهش ندهند، با فاجعه مالی روبه‌رو خواهند شد.

یان لکان سابقه طولانی در درگیری لفظی با ایلان ماسک دارد و بارها تئوری‌های توطئه مدیرعامل اسپیس‌ایکس را در شبکه‌های اجتماعی هدف انتقاد قرار داده است. به گزارش CNBC، او اکنون صراحتاً شرکت xAI را شکست‌خورده می‌داند. لکان می‌گوید:

«صادقانه بگویم، xAI یک پروژه شکست‌خورده است، زیرا تیم اصلی آن [این شرکت را] ترک کرده‌اند. ایلان اکنون در موقعیتی قرار دارد که استخدام افراد برتر در حوزه هوش مصنوعی برای او بسیار بسیار دشوار است، زیرا همه می‌دانند که او رفتار چندان مناسبی با تیم قبلی نداشته است.»

نظرات دانشمند هوش مصنوعی درمورد xAI ایلان ماسک
در ماه فوریه، ایلان ماسک شرکت اسپیس‌ایکس را با ایکس‌ای‌آی ادغام کرد که ارزش این مجموعه را به ۱.۲۵ تریلیون دلار رساند. با‌این‌حال، بخش هوش مصنوعی این شرکت در سه‌ماهه منتهی به ۳۱ مارس، زیان عملیاتی ۲.۵ میلیارد دلاری ثبت کرد.

لکان توضیح می‌دهد که ایلان ماسک دیتاسنترهای عظیم Colossus در شهر ممفیس را ایجاد کرده است و اکنون زیرساخت پردازشی آن‌ها را به شرکت‌هایی مانند گوگل و آنتروپیک اجاره می‌دهد، زیرا این تنها راهی است که می‌تواند هزینه‌های سنگین خود را جبران کند. بر همین اساس، لکان هیچ چشم‌انداز مثبتی برای رقابت xAI با بزرگان این صنعت متصور نیست.

مخارج سازمانی در حوزه هوش مصنوعی طی ماه‌های اخیر زیر ذره‌بین قرار گرفته است، زیرا مشخص شده که توسعه و نگهداری این فناوری بسیار گران‌تر از انتظارات اولیه است. یان لکان هشدار می‌دهد که اگرچه قیمت سرویس‌های هوش مصنوعی درحال افزایش است و هزینه‌های اجرایی تا حدی کاهش یافته، اما این روند اصلاً به اندازه کافی سریع نیست. در نتیجه، تمام این شرکت‌ها درحال ضرردادن هستند و استفاده کاربران عادی عملاً توسط سرمایه‌گذاران تأمین مالی می‌شود.

لکان تأکید می‌کند که این روند نمی‌تواند برای مدت طولانی ادامه پیدا کند و اگر آزمایشگاه‌هایی مانند OpenAI و آنتروپیک قیمت‌ها را بالا نبرند و هزینه‌ها را کنترل نکنند، قطعاً با یک انفجار حباب بزرگ مواجه خواهند شد.

یان لکان یکی از منتقدان جدی محدودیت‌های مدل‌های زبانی بزرگ است. او به جای این مدل‌ها، از رویکرد جدیدی به نام مدل‌های جهانی (World Models) حمایت می‌کند. برای پیشبرد همین هدف، شرکت جدید او یعنی AMI Labs در ماه مارس موفق شد یک میلیارد دلار سرمایه جذب کند.

لکان توضیح می‌دهد که مدل‌های زبانی بزرگ تنها الگوهای کلمات را برای پیش‌بینی یاد می‌گیرند. هرچند این ویژگی آن‌ها را برای کارهایی مانند استدلال‌های ریاضی و کدنویسی بسیار مناسب می‌کند، اما هزینه اجرای این سیستم‌ها در مقایسه با پولی که کاربران حاضرند بپردازند، همچنان بسیار بالا است.

در مقابل، مدل‌های جهانی رویکرد کاملاً متفاوتی دارند و تلاش می‌کنند تا درک عمیقی از نحوه کارکرد دنیای واقعی یا شبیه‌سازی‌شده به دست آورند. این مدل‌ها به مفاهیمی مانند اشیا، علت و معلول، و کنش‌ها توجه می‌کنند. لکان می‌گوید تا زمانی که سیستم‌های هوش مصنوعی بر پایه مدل‌های جهانی ساخته نشوند، ما به سیستم‌های خودمختار و قابل‌اعتماد دست پیدا نخواهیم کرد.

  • مشترک شوید!

    برای عضویت در خبرنامه روزانه ایستنا؛ نشانی پست الکترونیکی خود را در فرم زیر وارد نمایید. پس از آن به صورت خودکار ایمیلی به نشانی شما ارسال میشود، برای تکمیل عضویت خود و تایید صحت نشانی پست الکترونیک وارد شده، می بایست بر روی لینکی که در این ایمیل برایتان ارسال شده کلیک نمایید. پس از آن پیامی مبنی بر تکمیل عضویت شما در خبرنامه روزانه ایستنا نمایش داده میشود.

    با عضویت در خبرنامه پیامکی آژانس خبری فناوری اطلاعات و ارتباطات (ایستنا) به طور روزانه آخرین اخبار، گزارشها و تحلیل های حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات را در هر لحظه و هر کجا از طریق پیام کوتاه دریافت خواهید کرد. برای عضویت در این خبرنامه، مشترکین سیمکارت های همراه اول لازم است عبارت 150 را به شماره 201464 و مشترکین سیمکارت های ایرانسل عبارت ozv ictn را به شماره ۸۲۸۲ ارسال کنند. دریافت موفق هر بسته خبری که محتوی پیامکی با حجم ۵پیامک بوده و ۴ تا ۶ عنوان خبری را شامل میشود، ۳۵۰ ریال برای مشترک هزینه در بردارد که در صورتحساب ارسالی از سوی اپراتور مربوطه محاسبه و از اعتبار موجود در حساب مشترکین سیمکارت های دائمی کسر میشود. بخشی از این درآمد این سرویس از سوی اپراتور میزبان شما به ایستنا پرداخت میشود. مشترکین در هر لحظه براساس دستورالعمل اعلامی در پایان هر بسته خبری قادر خواهند بود اشتراک خود را در این سرویس لغو کنند. هزینه دریافت هر بسته خبری برای مشترکین صرفا ۳۵۰ ریال خواهد بود و این هزینه برای مشترکین در حال استفاده از خدمات رومینگ بین الملل اپراتورهای همراه اول و ایرانسل هم هزینه اضافه ای در بر نخواهد داشت.