وحيد صفايي – بایت : هر سال، سازمان تنظيم مقررات و ارتباطات راديويي اقدام به رتبهبندي شرکتهاي ارائه دهنده خدمات اينترنتي ميکند. در رتبهبندي اپراتورهاي ارائهدهنده اينترنت پرسرعت (ADSL) در سه ماهه آخر سال ۹۳ شرکت آريا رسانه تدبير (شاتل) رتبه اول، شرکتهاي پارسان لين ارتباطات (پارس آنلاين) و انتقال دادههاي آسياتک به طور مشترک رتبه دوم و شرکت داده گستر عصر نوين (هاي وب) رتبه سوم را کسب کردند.
رتبهبندي اپراتورهاي ارائه دهنده ADSL براساس شاخصههاي ارزيابي شامل تعرفه، کيفيت، پشتيباني، توافقنامه سطح خدمات (SLA)، شبکه فروش و تمرکز بر نظرسنجي از کاربران انجام شده است.
چند سالي است که اين رتبهبندي صورت ميگيرد و نکته قابل توجه در اين رتبهبندي، نبودن شرکت مخابرات در ميان سه رتبه اول است. در حالي که بسياري از زيرساختهاي لازم براي ارائه خدمات ADSL به طور انحصاري در اختيار شرکت مخابرات است اما شرکت مخابرات نتوانسته در شاخصههاي تعيين شده، رتبه اول يا حتي سوم را کسب نمايد و اين جاي بسي تاسف است، چرا که بيشتر مردم ايران به اجبار بايد تنها از شرکت مخابرات اينترنت بگيرند و اين اجبار، با توجه به وضعيت نه چندان خوب خدمات اينترنت شرکت مخابرات ايران، تلختر نيز به نظر ميرسد. شرکت مخابرات ايران، بزرگترين شرکت بخش خصوصي در کشور و صاحب انحصاري بسياري از خدمات و زيرساختهاي ارتباطي در کشور است. اگر به تلفن ثابت نياز داشته باشيد، هيچ انتخابي جز خدمات شرکت مخابرات نخواهيد داشت و اگر به ADSL نيازمند باشيد، خواه يا ناخواه بايد از خدمات شرکت مخابرات به طور مستقيم يا غيرمستقيم استفاده کنيد. در واقع شرکت مخابرات، يک اجبار براي بيشتر انواع ارتباط در کشور محسوب ميشود؛ جبري که به خودي خود تلخ است اما اين تلخي با کم کاريها و ضعفهاي فراوان اين شرکت، مضاعف ميشود.
اگر چه ممکن است بسياري از مردم اين تلخي را به دليل شرايط مناسب شرکت منطقهاي خود احساس نکنند اما شرايط براي همه يکسان نيست. در نمونههاي متعدد، شرکت مخابرات حتي در کلان شهرهايي مانند مشهد، قادر به ارائه خط تلفن به بسياري از منازل نيست و بسيارند کساني که به دليل محدوديت فضا يا نبود امکانات، سالهاست که در انتظار وصل شدن خط تلفن خود هستند. در واقع ساختار بزرگ و پيچيده شرکت مخابرات با تعداد فراوان مشترکانش، حاصل عملکرد مثبت و شگفتانگيز اين شرکت نبوده است بلکه اين بزرگي بيشتر مديون گذشت زمان و توسعه پيوسته اما آرام بوده است. بسياري از اين سير تحول آرام، در دورههايي که شرکت مخابرات دولتي بوده، اتفاق افتاده و ماحصل آن، صرفا به بخش خصوصي هديه شده است! اين در حالي است که خصوصي سازي شرکت مخابرات با هدف شکوفايي و توسعه انجام گرفت؛ هدفي که تا به امروز محقق نشده است.
شرکت مخابرات هنوز خدماتي ارائه ميکند که براي سالها ارائه ميشده و در عمل، کيفيت و نوع خدمات شرکت مخابرات نسبت به قبل تغيير چشمگيري نداشته است. عجيب اين جاست که رقباي شرکت مخابرات، با همه سنگهايي که اين شرکت بر سر راهشان مياندازد، همچنان ميتوانند از اين غول ارتباطي کشور پيشي بگيرند و خدمات بهتري ارائه کنند. همه ارائه دهندگان خدمات اينترنت، براي استفاده از زيرساختهاي سيم مسي به شرکت مخابرات هزينه پرداخت ميکنند و در عمل، نميتوان از ADSL استفاده کرد، بدون آن که شرکت مخابرات ذي نفع باشد. با اين وجود شرکت مخابرات از ارائه بسياري از امکانات خود به شرکتهاي خصوصي سرباز ميزند و با کارشکني، مانع رشد و توسعه فعاليت رقباي خود ميشود.
کاش سازمان تنظيم مقررات، تنها به جاي رتبه بندي ارائه دهندگان اينترنت، با تصويب قوانيني، شرکت مخابرات را ملزم به افزايش کيفيت خدمات خود نمايد تا همگان به طور مستقيم يا غيرمستقيم، از افزايش کيفيت اينترنت در کشور بهرهمند شوند.