هوش مصنوعی

November 30, 2025
11:06 یکشنبه، 9ام آذرماه 1404
کد خبر: 207149

چالش داغ سرورهای هوش مصنوعی

منبع: دنیای اقتصاد

رونق جهانی مراکز داده همزمان با افزایش گرایش شرکت‌ها به برون‌سپاری ذخیره‌سازی اطلاعات و استفاده فزاینده از هوش مصنوعی پرمصرف انرژی چالشی کلیدی برای این صنعت ایجاد کرده است. یعنی چگونگی خنک نگه‌داشتن این مراکز.
اختلالی که از اواخر پنج‌شنبه در بزرگ‌ترین اپراتور بورس جهان، گروه CME، رخ داد و معاملات در پلتفرم محبوب ارز و همچنین قراردادهای آتی شامل بازارهای ارز، کالا، اوراق خزانه و سهام را متوقف کرد، بار دیگر توجه‌ها را به مساله گرمای بیش از حد مراکز داده جلب کرده است. آنگونه که رویترز نوشته است، مشکل مربوط به سیستم خنک‌کننده در مراکز داده‌ای بود که توسط شرکت CyrusOne مستقر در دالاس اداره می‌شوند. این شرکت بیش از ۵۵ مرکز داده در آمریکا، اروپا و ژاپن دارد. CyrusOne روز جمعه اعلام کرد که تیم‌های مهندسی آن در مرکز داده نزدیک شیکاگو حضور دارند تا سیستم خنک‌کننده را دوباره راه‌اندازی کنند.

علت تولید گرما چیست؟
سرورهای پرقدرت هوش مصنوعی و کلود که داده‌ها را پردازش می‌کنند به مقدار زیادی انرژی نیاز دارند و این امر باعث تولید گرمای شدید می‌شود که سیستم‌های خنک‌کننده هوایی سنتی اغلب قادر به کنترل آن نیستند. مراکز داده شامل ردیف‌هایی از سرورهای متصل به هم هستند که همواره روشن‌اند و برق مصرف می‌کنند. با افزایش دمای آنها نیاز به خنک‌کننده مداوم وجود دارد. دنیل میوتون، شریک بخش زیرساخت، انرژی و منابع طبیعی در شرکت حقوقی Slaughter and May می‌گوید: «چیپ‌های داخل این مراکز داده باید در دمای مشخصی باقی بمانند، در غیر این صورت یا خراب می‌شوند یا خاموش می‌شوند.»

اپراتورهای مراکز داده چه کار می‌توانند بکنند؟
بسیاری از مراکز داده در حال استفاده از آب یا خنک‌کننده‌های تخصصی به جای سیستم‌های خنک‌کننده هوایی هستند، زیرا خنک‌کننده‌های مایع می‌توانند تا سه هزار برابر موثرتر از هوا در دفع گرما باشند. با این حال خنک‌کننده‌های مایع چالش‌های خاص خود را دارند، از جمله احتمال نشت، خوردگی و نیاز به نگهداری تخصصی و همچنین مصرف زیاد آب. شرکت‌ها به دنبال راه‌هایی برای کاهش استفاده از خنک‌کننده‌های خارجی هستند.

مایکروسافت سال گذشته با طراحی جدید، مرکز داده‌ای معرفی کرد که برای خنک‌سازی به آب تازه نیاز ندارد. فناوری‌های جدید این شرکت آب را در یک حلقه بسته بین سرورها و چیلرها به گردش درمی‌آورد و گرما را بدون نیاز به منبع تازه دفع می‌کند. همچنین سیستم‌هایی برای بازیابی و استفاده مجدد از گرمای هدررفته مراکز داده وجود دارد. میوتون می‌گوید: «به‌طور کلی اختلال در مراکز داده بسیار نادر است، زیرا قراردادها از اپراتورها می‌خواهند آنها تقریبا همیشه آنلاین باشند.»

او افزود: «گاهی نیاز است که میزان آنلاین بودن بیش از ۹۹.۹۹درصد باشد.» درحالی‌که اختلال‌ها به طور کلی کمیاب‌اند، مشکلات خاص مربوط به سیستم‌های خنک‌کننده حتی نادرتر هستند. به گفته میوتون، «آنچه بیشتر می‌شنوم، مشکلات برق است.»

اشتیاق جهانی به مراکز داده باعث ایجاد موجی از معاملات در این صنعت شده است، زیرا شرکت‌ها در تلاش‌اند ظرفیت خود را برای پاسخ به افزایش نیاز به برق و خنک‌سازی گسترش دهند. شرکت حقوقی White and Case تخمین می‌زند که تا ۴۰ درصد از کل مصرف انرژی در مراکز داده صرف خنک‌سازی آنها می‌شود که این بخش را به کسب‌وکار بزرگی تبدیل کرده است.

در نوامبر، شرکت مدیریت انرژی Eaton اعلام کرد که کسب‌وکار حرارتی شرکت Boyd Corporation را از طریق Goldman Sachs Asset Management به مبلغ ۹.۵میلیارد دلار خریداری می‌کند تا به تقاضای فزاینده هوش مصنوعی پاسخ دهد. شرکت همتای Vertiv نیز در معامله‌ای به ارزش یک‌میلیارد دلار با PurgeRite Intermediate برای گسترش خدمات خنک‌کننده مایع خود مشارکت دارد.

  • مشترک شوید!

    برای عضویت در خبرنامه روزانه ایستنا؛ نشانی پست الکترونیکی خود را در فرم زیر وارد نمایید. پس از آن به صورت خودکار ایمیلی به نشانی شما ارسال میشود، برای تکمیل عضویت خود و تایید صحت نشانی پست الکترونیک وارد شده، می بایست بر روی لینکی که در این ایمیل برایتان ارسال شده کلیک نمایید. پس از آن پیامی مبنی بر تکمیل عضویت شما در خبرنامه روزانه ایستنا نمایش داده میشود.

    با عضویت در خبرنامه پیامکی آژانس خبری فناوری اطلاعات و ارتباطات (ایستنا) به طور روزانه آخرین اخبار، گزارشها و تحلیل های حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات را در هر لحظه و هر کجا از طریق پیام کوتاه دریافت خواهید کرد. برای عضویت در این خبرنامه، مشترکین سیمکارت های همراه اول لازم است عبارت 150 را به شماره 201464 و مشترکین سیمکارت های ایرانسل عبارت ozv ictn را به شماره ۸۲۸۲ ارسال کنند. دریافت موفق هر بسته خبری که محتوی پیامکی با حجم ۵پیامک بوده و ۴ تا ۶ عنوان خبری را شامل میشود، ۳۵۰ ریال برای مشترک هزینه در بردارد که در صورتحساب ارسالی از سوی اپراتور مربوطه محاسبه و از اعتبار موجود در حساب مشترکین سیمکارت های دائمی کسر میشود. بخشی از این درآمد این سرویس از سوی اپراتور میزبان شما به ایستنا پرداخت میشود. مشترکین در هر لحظه براساس دستورالعمل اعلامی در پایان هر بسته خبری قادر خواهند بود اشتراک خود را در این سرویس لغو کنند. هزینه دریافت هر بسته خبری برای مشترکین صرفا ۳۵۰ ریال خواهد بود و این هزینه برای مشترکین در حال استفاده از خدمات رومینگ بین الملل اپراتورهای همراه اول و ایرانسل هم هزینه اضافه ای در بر نخواهد داشت.