لبه تکنولوژی

January 4, 2026
14:17 یکشنبه، 14ام دیماه 1404
کد خبر: 209716

پوست هوشمند، ربات‌ها را از خطر دور می‌کند

منبع: ایرنا

پژوهشگران چینی پوست الکترونیکی هوشمندی ساخته‌اند که به ربات‌ها حس لامسه و حتی توانایی احساس درد می‌بخشد. این پوست مانند سیستم عصبی بدن، در برابر لمس‌های خطرناک، به‌سرعت و بدون نیاز به فکرکردن واکنش نشان می‌دهد.

وبگاه تِک‌اِکسپلور در گزارشی آورده است:

تصور کنید دستتان روی یک شیء داغ قرار بگیرد. حتی قبل از اینکه متوجه شوید، دستتان به طور خودکار و سریع عقب می‌کشد. این واکنش سریع به لطف اعصاب حسی در پوست شما اتفاق می‌افتد که مانند یک مدار برق سریع، پیام را به نخاع می‌فرستند و عضلات را فعال می‌کنند تا از سوختگی جدی جلوگیری کنند.

اما اگر همین اتفاق برای یک ربات انسان‌نما روی دهد، چه؟ در ربات‌های امروزی، اطلاعات حسگر ابتدا باید به مغز یا پردازنده مرکزی ربات فرستاده شود، آنجا پردازش شود و بعد دستور حرکت به بازو برسد. این تأخیر حتی اگر کوتاه باشد، می‌تواند به ربات، آسیب جدی وارد کند.

دانشمندان چینی در پژوهش جدیدی که نتایج آن در مجله معتبر مجموعه مقالات آکادمی ملی علوم راه‌حل (PNAS) منتشر شده، پوست الکترونیکی هوشمندی ساخته‌اند که ساختار سیستم عصبی انسان را تقلید می‌کند. این پوست به ربات‌ها حس لامسه و حتی توانایی احساس درد می‌بخشد و به آن‌ها امکان می‌دهد در برابر خطر، واکنشی فوری و خودکار مانند انسان داشته باشند.

پوستی که مثل اعصاب انسان کار می‌کند

پوست‌های رباتیک فعلی بیشتر شبیه به صفحه‌های لمسی ساده هستند که فقط می‌فهمند لمس شده‌اند؛ اما این پوست جدید، مانند سیستم عصبی انسان طراحی شده است:

سلامتی خود را کنترل می‌کند: این پوست هر چند ثانیه یک‌بار، یک پیام سلامتی به پردازنده ربات می‌فرستد (مثلاً می‌گوید حالم خوب است). اگر پوست بریده شود یا آسیب ببیند، این پیام قطع می‌شود و ربات، متوجه محل آسیب می‌شود.
درد را حس می‌کند: وقتی پوست لمس می‌شود، سیگنالی درباره میزان فشار ارسال می‌کند. اگر این فشار از یک حد خاص بیشتر شود (مثلاً یک ضربه محکم وارد شود یا با یک جسم داغ، تماس ایجاد شود)، پوست آن را به‌عنوان درد تشخیص می‌دهد.
واکنش سریع و خودکار: در این لحظه، پوست دیگر منتظر پردازش مغز ربات نمی‌ماند؛ بلکه یک سیگنال اضطراری پرتوان مستقیماً به موتورهای بازو می‌فرستد و باعث می‌شود ربات فوراً دست خود را عقب بکشد؛ دقیقاً مانند واکنش غیر ارادی (رفلکس) بدن انسان.

تعمیر آسان مثل بازی لگو

یکی از ویژگی‌های جالب این پوست، قابلیت تعمیر سریع و آسان آن است. این پوست از قطعات مغناطیسی ساخته شده که مثل قطعات لگو به هم متصل می‌شوند. اگر قسمتی از پوست آسیب ببیند، به‌راحتی می‌توان آن قطعه را جدا کرد و یک قطعه سالم جدید را در جای آن قرار داد.

آینده ربات‌های همدم

این اختراع گامی بزرگ برای ساخت ربات‌هایی است که در آینده در خانه‌ها، بیمارستان‌ها یا محل کار در کنار ما زندگی خواهند کرد. ربات‌های مجهز به چنین پوستی می‌توانند تعامل طبیعی‌تر و ایمن‌تری با انسان‌ها داشته باشند و حتی در مواجهه با خطر از خود محافظت کنند. قدم بعدی پژوهشگران، افزایش حساسیت این پوست است تا بتواند چندین لمس هم‌زمان را هم به‌درستی تشخیص دهد.

  • مشترک شوید!

    برای عضویت در خبرنامه روزانه ایستنا؛ نشانی پست الکترونیکی خود را در فرم زیر وارد نمایید. پس از آن به صورت خودکار ایمیلی به نشانی شما ارسال میشود، برای تکمیل عضویت خود و تایید صحت نشانی پست الکترونیک وارد شده، می بایست بر روی لینکی که در این ایمیل برایتان ارسال شده کلیک نمایید. پس از آن پیامی مبنی بر تکمیل عضویت شما در خبرنامه روزانه ایستنا نمایش داده میشود.

    با عضویت در خبرنامه پیامکی آژانس خبری فناوری اطلاعات و ارتباطات (ایستنا) به طور روزانه آخرین اخبار، گزارشها و تحلیل های حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات را در هر لحظه و هر کجا از طریق پیام کوتاه دریافت خواهید کرد. برای عضویت در این خبرنامه، مشترکین سیمکارت های همراه اول لازم است عبارت 150 را به شماره 201464 و مشترکین سیمکارت های ایرانسل عبارت ozv ictn را به شماره ۸۲۸۲ ارسال کنند. دریافت موفق هر بسته خبری که محتوی پیامکی با حجم ۵پیامک بوده و ۴ تا ۶ عنوان خبری را شامل میشود، ۳۵۰ ریال برای مشترک هزینه در بردارد که در صورتحساب ارسالی از سوی اپراتور مربوطه محاسبه و از اعتبار موجود در حساب مشترکین سیمکارت های دائمی کسر میشود. بخشی از این درآمد این سرویس از سوی اپراتور میزبان شما به ایستنا پرداخت میشود. مشترکین در هر لحظه براساس دستورالعمل اعلامی در پایان هر بسته خبری قادر خواهند بود اشتراک خود را در این سرویس لغو کنند. هزینه دریافت هر بسته خبری برای مشترکین صرفا ۳۵۰ ریال خواهد بود و این هزینه برای مشترکین در حال استفاده از خدمات رومینگ بین الملل اپراتورهای همراه اول و ایرانسل هم هزینه اضافه ای در بر نخواهد داشت.