وعده بازگشت اینترنت؛ «هفته آینده» بالاخره کی میرسد؟
در حالی که بیش از ۱۰ روز از اعمال محدودیتهای گسترده اینترنتی میگذرد، عضو شورای اطلاعرسانی دولت از احتمال بازگشت دسترسیها به وضعیت پیشین خبر داده است؛ وعدهای که همزمان با تأکید نهادهای مختلف بر «امنیتی بودن» تصمیمگیری درباره اینترنت، همچنان با ابهامهایی جدی همراه است.
به گزارش شرق، محمد عطریانفر، عضو شورای اطلاعرسانی دولت، با اشاره به بهبود نسبی شرایط امنیتی اعلام کرده است که روند تصمیمگیریها به سمت عادیسازی پیش میرود و احتمالاً از هفته آینده، وضعیت دسترسیهای اینترنتی به شرایط قبل از اعمال محدودیتها بازمیگردد. او در گفتوگو با خبرفوری گفته است: «بر اساس گزارشهایی که از مسئولان دریافت کردهایم، شرایط امنیتی مناسبتر شده و به نظر میرسد در هفته آینده به یک نقطه منطقی برسیم.»
عطریانفر در عین حال تأکید کرده که بازگشت به وضعیت پیشین به معنای تغییر در سیاستهای فیلترینگ نیست و پلتفرمهای خارجی همچنان مطابق شرایط قبل مسدود خواهند ماند. به گفته او، «تصور من این است که نسبت به وضعیت قبل، محدودیت تازهای اعمال نخواهد شد و شرایط به همان حالت اولیه بازمیگردد.»
این اظهارات در شرایطی مطرح میشود که طی حدود ۱۰ روز، از ۱۷ تا ۲۶ دیماه، محدودیتهایی فراتر از اینترنت، از جمله اختلال در تلفن و پیامک نیز گزارش شده بود؛ محدودیتهایی که به نظر میرسد منظور عطریانفر از «اعمال نشدن محدودیت بیشتر» ناظر به پایان یافتن آنهاست.
در سوی دیگر، مقامات و نمایندگان مجلس بار دیگر بر این نکته تأکید کردهاند که تصمیمگیری درباره قطع یا وصل اینترنت در اختیار وزارت ارتباطات نیست. مصطفی پوردهقان، عضو کمیسیون صنایع مجلس، با اشاره به جلسه نظارتی این کمیسیون با وزیر ارتباطات گفته است که اینترنت به یک موضوع امنیتی تبدیل شده و مرجع تصمیمگیری آن، نهادهای ذیربط امنیتی هستند. به گفته او، وزارت ارتباطات صرفاً مجری تصمیمهاست و نقشی در سیاستگذاری قطع اینترنت ندارد؛ موضعی که پیشتر کمیسیون اصل ۹۰ مجلس نیز با اعلام احراز نشدن قصور از سوی این وزارتخانه بر آن تأکید کرده بود.
همزمان، طی روزهای گذشته اظهارنظرهای متعددی درباره زمان اتصال کامل اینترنت مطرح شده است. حسین افشین، معاون علمی رئیسجمهوری، ۲۹ دیماه اعلام کرد که شبکه اینترنت کشور بهتدریج در حال بازگشت به وضعیت عادی است و تا پایان هفته، یعنی دوم بهمن ۱۴۰۴، اتصال کامل برقرار میشود. پیش از آن نیز محمد سراج، نماینده تهران در مجلس، از بازگشایی اینترنت بینالمللی از ۲۹ دی خبر داده بود.
با این حال، وزارت ارتباطات تاکنون موضع رسمی و مستقلی درباره زمان دقیق پایان محدودیتها اعلام نکرده است. روز ۳۰ دیماه نیز کمیسیون اصل ۹۰ مجلس پس از جلسه با وزیر ارتباطات بار دیگر تأکید کرد که این وزارتخانه بهتنهایی تصمیمگیر قطع اینترنت نیست و در بررسیها، قصور یا کوتاهی از سوی آن احراز نشده است.
مجموع این اظهارات، تصویری از وعدههای پراکنده و مسئولیتهای واگذارشده ترسیم میکند؛ جایی که از یکسو سخن از بازگشت قریبالوقوع اینترنت به میان میآید و از سوی دیگر، مرجع تصمیمگیری همچنان در حوزهای بیرون از دولت و وزارت ارتباطات تعریف میشود. وضعیتی که تداوم آن، ابهام در آینده دسترسیهای اینترنتی را همچنان حفظ کرده است.