دبیر انجمن تجارت الکترونیک تهران در گفت‌وگو با زومیت از آنچه در جلسه فعالان کسب‌وکار دیجیتال با علی لاریجانی گذشت، می‌گوید.
دبیر شورای عالی امنیت ملی در جلسه‌ای سه ساعته با مدیران کسب‌وکارهای دیجیتال، ضمن اشاره به ضرورت قطع اینترنت در ناآرامی‌های اخیر، از حرکت کشور به سمت توافق خبر داد و خواستار توسعه فعالیت‌های اقتصادی این کسب‌وکارها شد؛ درخواستی که با صحبت‌های صریح فعالان بخش خصوصی نسبت به کیفیت فعلی شبکه و عدم تضمین پایداری اینترنت همراه بود.

هفته گذشته نشستی سه ساعته با حضور علی لاریجانی، دبیر شورای عالی امنیت ملی و مدیران ارشد کسب‌وکارهای اینترنتی و نهادهای صنفی حوزه اقتصاد دیجیتال از جمله انجمن تجارت الکترونیکی و اتحادیه کسب‌وکارهای مجازی و… به دعوت وزارت ارتباطات برگزار شد.

نیما قاضی، دبیر انجمن تجارت الکترونیک تهران، در گفت‌وگو با زومیت روایتی از این جلسه ارائه کرد که تفاوت دیدگاه مسئولان امنیتی با واقعیت‌های جاری اکوسیستم نوآوری را به تصویر می‌کشد.

لایه‌های بحران: از فریلنسرها تا غول‌های تکنولوژی
طبق گفته‌های قاضی، نمایندگان بخش خصوصی در این دیدار تلاش کردند تا زبان مشترکی با نهاد امنیت پیدا کنند. آن‌ها آسیب‌های قطع اینترنت را در سه لایه تشریح کردند:

لایه اول (معیشت آنی): فریلنسرها و کسب‌وکارهای خرد اینستاگرامی که با هر ساعت قطعی، سفره‌شان کوچک‌تر می‌شود.
لایه دوم (شرکت‌های متوسط): که با اختلال در عملیات روزمره و ریزش کاربر مواجه‌اند.
لایه سوم (شرکت‌های بزرگ): که فراتر از فروش، با بحران‌های «امنیت سایبری»، «فرار سرمایه‌گذار» و «موج مهاجرت و تعدیل نیرو» دست‌وپنج نرم می‌کنند.

جدال بر سر تعریف بازگشت اینترنت
به گفته قاضی اختلاف نظر آشکار درباره وضعیت فعلی شبکه بود. علی لاریجانی در پاسخ به انتقادات صریح فعالان اقتصادی، ضمن بیان اینکه «در آن زمان (۱۸ دی) هیچ انتخاب دیگری جز قطع اینترنت نداشتیم»، اعلام کرد که اکنون اینترنت به حالت قبلی بازگردانده شده است. اما این ادعا با واکنش فعالان صنفی مواجه شد.

قاضی می‌گوید: «ما صراحتاً گفتیم که اینترنت به حالت قبلی برنگشته و نسبت به کیفیت فعلی و محدودیت‌ها انتقاد کردیم و آن‌طور که خود دولت هم گفته اینترنت فعلا به وضعیت سابق برنگشته است.»

به‌نظر می‌رسد آنچه تصمیم‌گیران امنیتی اینترنت وصل می‌نامند، با آنچه کسب‌وکار دیجیتال برای تنفس به آن نیاز دارد (اینترنت پرسرعت و پایدار)، فرسنگ‌ها فاصله دارد.

نکته قابل تأمل در سخنان دبیر شورای عالی امنیت ملی، ترسیم دورنمای سیاسی کشور بود. به گفته حاضرین، لاریجانی با رد شائبه حرکت کشور به سمت شرایط جنگی، تأکید کرده که «کشور به سمت مذاکره و توافق می‌رود» و از کسب‌وکارهای دیجیتال خواسته است که با این پیش‌فرض، کار خود را توسعه دهند. لاریجانی در پایان جلسه، اگرچه قول داد دغدغه‌ها را پیگیری کند و تمام تلاششان را به کار بگیرند، اما تاکید کرده است: «به طور صد درصدی نمی‌توانیم تضمینی دهیم.»

دولتمردان از یک سو خواهان «توسعه و سرمایه‌گذاری» هستند و از سوی دیگر، ابتدایی‌ترین زیرساخت این توسعه یعنی پایداری اینترنت در آینده را نمی‌توان تضمین کرد. در نهایت، خروجی این جلسه سه ساعته برای اکوسیستم نوآوری کشور، ترکیبی از بیم و امید بود. امید از آن جهت که صدای بخش خصوصی در بالاترین سطح امنیتی شنیده شد و بیم از آن رو که هنوز هم «دکمه قطع اینترنت»، دم‌دست‌ترین ابزار روی میز مدیران برای مدیریت بحران است.