مسیرهای اتصال خاورمیانه با دو طرح کلیدی متحول میشوند
یک کنسرسیوم عراقی اماراتی با سرمایهگذاری خصوصی از برنامهریزی پروژهای به ارزش ۷۰۰ میلیون دلار برای احداث کابل داده زیردریایی و زمینی میان امارات متحده عربی و ترکیه خبر داده است که مسیر آن از عراق عبور میکند. این طرح رقابت میان کشورهای حوزه خلیج فارس برای تبدیلشدن به هاب منطقهای هوش مصنوعی و زیرساختهای دیجیتال را تشدید میکند و رقابتی با یک طرح مشابه از سوی عربستان سعودی خواهد داشت.
این پروژه با برند WorldLink معرفی شده است و شامل یک کابل زیردریایی از فجیره امارات به شبهجزیره فاو در خلیج فارس و در جنوب شرقی عراق میشود و سپس از طریق مسیر زمینی به سمت شمال عراق و مرز ترکیه امتداد خواهد یافت.
خلیجتایمز به نقل از علی العکابی، رئیس شرکت عراقی Tech 964، میگوید این پروژه بهطور کامل با سرمایهگذاری خصوصی تامین مالی خواهد شد و اجرای آن چهار تا پنج سال زمان میبرد.
این پروژه میتواند به اتصال پرسرعت مورد نیاز در عصر هوش مصنوعی کمک کند و در رقابت مستقیم با طرحی مشابه از عربستان و سوریه قرار میگیرد که در تاریخ ۷ فوریه خبر آن منتشر شد و شامل یک شبکه فیبر نوری با یک میلیارد دلاری و بازسازی جایگاه سوریه به عنوان یک مسیر داده میان آسیا و اروپا است.
طرح مشترک امارات و عراق قرار است مسیر انتقال داده را در مقایسه با آنچه در حال حاضر از طریق کانال سوئز انجام میگیرد کوتاهتر کند.
طرح مشترک عربستان سعودی و سوریه نیز با نام SilkLink معرفی شده و ترکیب این دو طرح به بهبود جایگاه سوریه و عراق در همسایگی ایران به عنوان مسیرهای حیاتی انتقال داده به کشورهای حاشیه خلیج فارس کمک میکند. کشورهای عربی، به ویژه امارات و عربستان، در سالهای اخیر به واسطه همکاری نزدیک با ایالات متحده و جذب سرمایهگذاری از شرکتهای خارجی و حمایت صندوقهای ثروت ملی خود به دنبال توسعه زیرساخت پیشرفته هوش مصنوعی و تبدیل شدن به یکی از مراکز اصلی دیتاسنتری در عصر AI هستند.
رشد تقاضا برای اتصال اینترنتی پرسرعت و زیرساختهای مرتبط با هوش مصنوعی و همچنین امکان اختلال در مسیرهای پیشین انتقال داده باعث شده تا طرحهای جایگزین به یکی از اولویتها تبدیل شوند و حالا با اعلام طرح جدید امارات به نظر میرسد که دو کشور با شرکای مجزا به پیشبرد طرح اتصال خود ادامه میدهند.
بر اساس اعلام العکابی، WorldLink با هدف خدمترسانی به «ابرشرکتهای فناوری، اپراتورهای بینالمللی و کاربردهای هوش مصنوعی» توسعه خواهد یافت و این پروژه قرار است با کاهش ازدحام در مسیرهای فعلی شرق–غرب و کوتاهتر کردن زمان انتقال داده نسبت به مسیرهای سنتی عبوری از کانال سوئز، مزیت رقابتی را رقم بزند.
وزارت ارتباطات سوریه در واکنش به پروژه رقیب اعلام کرده است که «سرمایهگذاریهای بیشتر در زیرساخت، تنوع مسیرها و تابآوری شبکه را برای همه بهبود میبخشد.»
علاوه بر Tech 964، شرکت عراقی کردی DIL Technologies و شرکت اماراتی Breeze Investments نیز از حامیان این پروژه هستند. علی العکابی فرزند نامیر العکابی، سرمایهدار شناختهشده حوزه املاک در عراق است.
این طرح در چارچوب تلاشهای گستردهتر عراق برای تبدیلشدن به یک کریدور انتقال پایدار پس از دههها درگیری و بیثباتی تعریف میشود. بغداد در سال ۲۰۲۳ نیز پروژه ۱۷ میلیارد دلاری «جاده توسعه» را برای اتصال فاو به ترکیه از طریق خطوط ریلی و جادهای کلید زد.
با افزایش تقاضای جهانی برای ظرفیت انتقال داده و توسعه زیرساختهای مرتبط با هوش مصنوعی، رقابت میان کشورهای منطقه برای جذب سرمایهگذاریهای فناوری شدت گرفته است و پروژه WorldLink در صورت اجرای موفق میتواند جایگاه عراق را در نقشه ترانزیت دیجیتال تقویت کند و همزمان رقابت ژئواقتصادی میان ریاض و ابوظبی بر سر «برتری دادهای» در منطقه را وارد مرحله تازهای کند.