مدیرعامل رمیس: چالش اصلی اینترنت آلودگی تجهیزات نیست؛ محدودیتها غیرقابل دفاع است
تداوم محدودیت و اختلال در اینترنت، حتی در شرایط آتشبس، همچنان محل مناقشه است؛ وضعیتی که دربرخی روایتها به «آلودگی تجهیزات» نسبت داده میشود. مدیرعامل رمیس این توضیح را به چالش میکشد و میگوید چنین روایتی، صورتمسئله را تقلیل میدهد. به گفته او، این سطح از محدودیت قابل دفاع نیست و حتی در مواجهه با تهدیدات سایبری هم میتوان بدون محدودیت اینترنت، امنیت را مدیریت کرد.
حسین اسلامی، مدیرعامل رمیس، در گفتوگو با پیوست با اشاره به شرایط تامین تجهیزات زیرساخت دیجیتال در پی جنگ تحمیلی اخیر گفت: با توجه به شرایط ایجاد شده، فعالان این حوزه با چالشهایی در تامین زیرساختهای دیجیتال روبهرو شدهاند. با این حال از ابتدای جنگ تلاش شده است تا از مسیرهای مالی و حملونقلی جایگزین برای واردات استفاده شود تا کشور با کمبود جدی در این حوزه مواجه نشود.
او با اشاره به شرایط پیش از جنگ نیز توضیح داد: حتی قبل از آغاز جنگ، تامینکنندگان خارجی هزینهها و زمان تحویل تجهیزات را به صورت نامتعارفی افزایش داده بودند و دلایل آن را چالشهای منطقهای و رشد تقاضا به دلیل توسعه هوش مصنوعی عنوان میکردند. از سوی دیگر در داخل کشور نیز تکنرخی و افزایشی شدن نرخ دلار فشار مضاعفی بر تامینکنندگان تجهیزات زیرساختی وارد کرده بود.
به گفته اسلامی، مجموع این عوامل باعث شده است فشار زیادی بر حوزه زیرساخت اقتصاد دیجیتال وارد شود و در صورت تداوم شرایط فعلی، حجم واردات تجهیزات این حوزه در سال جاری ممکن است حتی به یکسوم سال گذشته کاهش پیدا کند. او تاکید کرد: اگر حاکمیت با بخش خصوصی همکاری کند و در موضوعاتی مانند تخصیص ارز و بوروکراسی اداری تغییرات جدی ایجاد شود، امکان بازگشت تامین به سطح سال گذشته وجود دارد. به گفته او، کشور به شدت نیازمند تامین تجهیزات برای مراکز داده است و بخش خصوصی حتی در شرایط موشکباران نیز آماده است مانند سایر مردم در کنار کشور بماند تا کمبود جدی در این حوزه احساس نشود.
اسلامی در ادامه با اشاره به روندهای اداری در حوزه واردات تجهیزات زیرساختی گفت: در دوران جنگ، روالهای ترخیص کالا به صورت مقطعی تسهیل شده بود. معمولا در ابتدای هر سال نیز از سوی وزارت صنعت، معدن و تجارت ابلاغیهای صادر میشود که شیوه ثبت سفارش و واردات در آن سال را مشخص میکند، اما تا این لحظه چنین ابلاغیهای به دست فعالان این حوزه نرسیده و لازم است هرچه زودتر ابلاغ شود.
او همچنین درباره برخی گمانهزنیها درباره احتمال آلودگی تجهیزات وارداتی گفت: گاهی این موضوع مطرح میشود که ممکن است تجهیزات وارداتی به کشور آلوده باشند، اما تا این لحظه هیچ نهاد مسئول به صورت رسمی ابلاغیهای مبنی بر آلوده بودن تجهیزات وارداتی صادر نکرده است.
اسلامی در عین حال تاکید کرد که امنیت زیرساختی صرفا به تجهیزات سختافزاری محدود نمیشود و عوامل متعددی در آن نقش دارند. او گفت: تجربه سالهای اخیر نشان میدهد که نیروی انسانی ضعیف یا ناراضی، نرمافزارهای بهروز نشده یا دارای مشکل، در کنار سختافزار میتوانند موجب ناامنی زیرساختی شوند و در بسیاری از موارد نقش نیروی انسانی ضعیف یا ناراضی پررنگتر است. واردات تجهیزات زیرساختی هم در مبدا و هم در مقصد کنترل میشود، اما این کنترلها به این معنا نیست که ناامنی تجهیزات زیرساختی به صفر میرسد.
به گفته او، بسیاری از تجهیزاتی که در حال حاضر در کشور استفاده میشود آمریکایی است و حتی بدون وجود تجهیزات آلوده نیز مسئله وابستگی فناوری مطرح است. اسلامی توضیح داد: فناوری این تجهیزات متعلق به آنهاست و در شرایط جنگی با خود آمریکا باید تصمیم گرفته شود که چه رویکردی در پیش گرفته شود. به همین دلیل توصیه ما در چنین شرایطی تنوعبخشی به تجهیزات زیرساختی است تا همه تجهیزات از یک برند، یک سازنده یا حتی یک کشور تامین نشود.
اسلامی در بخش دیگری از این گفتوگو به موضوع اینترنت و محدودیتهای آن نیز اشاره کرد و گفت: چالش اینترنت فراتر از مسئله آلودگی تجهیزات است. در این حوزه باید با متخلفان برخورد شود اما در عین حال لازم است برای عموم مردم و فعالان اقتصادی حداقل محدودیتها وجود داشته باشد. او تاکید کرد که در شرایط فعلی باید فضا برای مردم و کسبوکارها باز باشد و از روشهای سلبی استفاده نشود، بهویژه در شرایطی که حفظ سرمایه اجتماعی اهمیت زیادی دارد.
او ادامه داد: در شرایط آتشبس بهتر است با اعتماد بیشتری به مردم نگاه شود. برای موضوعاتی مانند حملات سایبری یا مدیریت دادههای بزرگ نیز راهکارهایی وجود دارد و اعمال محدودیت و اختلال حداکثری در اینترنت در چنین شرایطی به هیچ وجه قابل دفاع نیست.
اسلامی در پایان با اشاره به تاثیر تحریمها بر حوزه زیرساخت دیجیتال گفت: تحریمهای ظالمانه تاثیر مستقیم و منفی بر این حوزه دارد. این تحریمها علاوه بر افزایش قیمت تجهیزات، باعث میشود احتمال آسیبپذیری تجهیزات هم در مسیر ورود به کشور و هم در فرآیند بهروزرسانیها و دریافت پشتیبانی افزایش پیدا کند. او در عین حال تاکید کرد که با توجه به پیشرونده بودن فناوری، تنوعبخشی به تجهیزات میتواند به افزایش امنیت زیرساختها کمک کند.