قطع درختان باعث می‌شود خفاش‌ها به‌عنوان ناقلان اصلی ابولا، بیشتر به محل سکونت انسان‌ها نزدیک شوند.

در گزارش جدیدی گفته شده که تقاضای فزاینده برای ساخت گوشی‌های هوشمند و قطعات فناوری، با افزایش تخریب جنگل‌ها در آفریقا، به‌طور مستقیم خطر شیوع ویروس مرگبار ابولا (Ebolavirus) را تشدید کرده است.

در دهه‌های گذشته، موج‌های شیوع ابولا محدود بود و نهایتاً چندصد نفر را مبتلا می‌کرد؛ اما امروزه این بیماری به یک بحران گسترده تبدیل شده است. برای مثال شیوع ابولا در سال ۲۰۱۴ در غرب آفریقا بیش از ۲۸ هزار نفر را آلوده کرد و همه‌گیری کنونی نیز صدها نفر را در جمهوری دموکراتیک کنگو و اوگاندا درگیر کرده است.

نقش استخراج مواد معدنی برای موبایل در شیوع ابولا
به گزارش گاردین، یکی از دلایل اصلی این دگرگونی، تقاضای سیری‌ناپذیر اقتصاد جهانی برای مواد معدنیِ موردنیاز در تجهیزات فناوری است. استخراج موادی مانند طلا، کلتان و کبالت که برای ساخت محصولاتی از نیمه‌هادی‌ها گرفته تا گوشی‌های هوشمند ضروری هستند، به‌شدت افزایش یافته است. پیش‌بینی می‌شود تقاضا برای مواد معدنی موسوم به 3TG در سال‌های آینده سه برابر شود.

این نیاز باعث رونق معدن‌کاوی سنتی و غیررسمی شده و حدود ۲ میلیون نفر را در کنگو به کار گرفته است. معدن‌کاوان برای یافتن این مواد ارزشمند، به اعماق جنگل‌ها نفوذ کرده و باعث تخریب گسترده اکوسیستم می‌شوند. بررسی‌ها نشان می‌دهد که با هر یک درصد افزایش جنگل‌زدایی در مرکز آفریقا، شیوع ابولا بین ۲۰ تا ۴۰ درصد افزایش می‌یابد. اپیدمی گونه Bundibugyo ویروس ابولا در سال ۲۰۲۴ نیز دقیقاً پس از تخریب بی‌سابقه ۶۰۷ هزار هکتار از جنگل‌های کنگو رخ داد.

ویروس ابولا در حالت طبیعی در بدن خفاش‌ها زندگی می‌کند و آسیب چندانی به آنها نمی‌رساند. اما به گفته کارشناسان، با قطع درختان، نه‌تنها زیستگاه این حیوانات نابود می‌شود، بلکه در بخش‌های کوچک‌تری از جنگل و در مجاورت با انسان‌ها متمرکز می‌شوند.

از سوی دیگر، معدن‌کاوان که دور از آبادی‌ها فعالیت می‌کنند، برای تأمین غذای خود در اعماق جنگل به شکار می‌پردازند. این امر انسان‌ها را در تماس مستقیم با خون و بزاق حیوانات ناقل قرار می‌دهد. در نتیجه، پاتوژن‌ها (عوامل بیماری‌زا) به‌راحتی به انسان منتقل شده و در شهرهای موقت معدنی که فاقد زیرساخت‌های بهداشتی هستند، به‌سرعت گسترش می‌یابند.

درحالی‌که سیاست‌گذاران معمولاً به دنبال ایجاد آمادگی برای درمان اپیدمی‌ها هستند، کارشناسان هشدار می‌دهند که تنها راه مقابله قطعی، جلوگیری از تخریب اکوسیستم‌هایی است که ویروس‌های جدید را وارد جوامع انسانی می‌کنند؛ اکوسیستم‌هایی مانند جنگل‌های کنگو که مواد معدنی آن‌ها احتمالاً در همان گوشی هوشمندی قرار دارد که اکنون در دستان شماست.