وزیر ارتباطات از پیگیری حملات صورت‌گرفته علیه زیرساخت‌های علمی کشور از چند مسیر داخلی و بین‌المللی خبر داد و گفت: این حملات را مستند کرده‌ایم، موضوع به مراجع ذی‌ربط منعکس شده و شخصا با بیش از ۱۰ کشور از شرق آسیا تا غرب آمریکا رایزنی کرده‌ام تا در مجامع مختلف با ایران همراهی کنند و به محض آرام شدن شرایط، بازسازی زیرساخت‌های آزمایشگاهی و بسترهای تحقیق و توسعه را آغاز می‌کنیم.

ستار هاشمی در حاشیه بازدید از خبرگزاری دانشجویان ایران و در گفت‌وگو با ایسنا، با اشاره به آسیب‌های واردشده به زیرساخت‌های صنعت فضایی کشور در جریان جنگ اخیر، گفت: یکی از حوزه‌هایی که در جریان جنگ رمضان مورد اصابت قرار گرفت، صنعت فضایی و زیرساخت‌های آزمایشگاهی این حوزه بود و این موضوع نشان می‌دهد که توجه به صنعت فضایی و قرار دادن آن در قالب یک سند راهبردی، رویکرد درستی بوده است.

وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات افزود: خبر خوب این است که با تدابیر انجام ‌شده، خسارت جانی در این حوزه نداشتیم و دانشمندان و نخبگانی که پایه‌گذار این سند راهبردی بوده و هستند، دچار خسارت جانی نشدند. این موضوع امیدبخش است و کمک می‌کند تا بتوانیم در اسرع وقت به مسیر رشد و توسعه فناوری که پیش از این در دستور کار بوده و به ‌صورت ویژه در دولت چهاردهم دنبال شده است، بازگردیم.

وی با اشاره به دستاوردهای صنعت فضایی در دولت چهاردهم، اظهار کرد: در این دولت چندین رویداد را با محوریت «اولین‌ها» در صنعت فضایی برگزار کردیم که از حوزه پرتاب‌ها تا نوع ماهواره‌هایی که در فضا قرار گرفتند را شامل می‌شود و در مجموع، شاهد رشد قابل توجهی در صنعت فضایی در دولت چهاردهم بوده‌ایم.

هاشمی با تاکید بر اینکه با این حال، زیرساخت‌های پژوهشی صنعت فضایی نیز در جریان این اتفاقات اخیر آسیب دیدند، یادآور شد: پژوهشگاه فضایی ایران که در منطقه طرشت واقع شده و ساختمان آن برای بسیاری از مردم شناخته شده است و همچنین پژوهشکده‌های زیرمجموعه این پژوهشگاه در استان‌های مختلف، مورد اصابت قرار گرفتند و به ابنیه آنها نیز آسیب‌های جدی وارد شد.

وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات اضافه کرد: در این مدت، همکاران ما تلاش کردند تجهیزات را تا حد امکان از این محل‌ها خارج کنند که بخش عمده‌ای از این تجهیزات جابه‌جا شد؛ اما بخشی از تجهیزات به دلایل مختلف، از جمله قرار داشتن در سازه‌های بتن مسلح یا زیرساخت‌هایی که از قبل برای آنها طراحی شده بود، امکان جابه‌جایی نداشت و از بین رفت. با تمهیداتی که در دولت و با محوریت دکتر مسعود پزشکیان رییس جمهور در نظر گرفته شده است، امیدواریم با آرام شدن شرایط بتوانیم آزمایشگاه‌ها را مجددا به شرایط مناسب بازگردانیم تا چرخه توسعه صنعت فضایی متوقف نشود.

وی با تاکید بر تداوم فعالیت بخش‌های پژوهشی در دانشگاه‌های مختلف کشور در حوزه صنعت فضایی، افزود: در شرایط فعلی، بخش‌های دانشگاهی همچنان فعال هستند. بخشی از اتفاقاتی که در صنعت فضایی کشور شاهد بودیم، با محوریت دانشگاه‌ها دنبال می‌شد و اگرچه برخی دانشگاه‌ها نیز مورد اصابت قرار گرفتند، فعالیت‌های آنها متوقف نشد.

هاشمی ادامه داد: همکاران ما در پژوهشگاه فضایی نیز در محل‌های جدید مستقر شده‌اند و برای بخشی از نیروها بلافاصله محل مناسب برای ادامه فعالیت در نظر گرفته شد. تعداد اندکی از همکاران نیز به‌صورت دورکاری فعالیت‌های خود را دنبال می‌کنند.

وی تاکید کرد: برنامه ما این است که به محض آرام شدن اوضاع، بازسازی زیرساخت‌های آزمایشگاهی و فراهم کردن بسترهای آزمایشگاهی مورد نیاز برای تحقیق و توسعه، توسعه فناوری و توسعه و تثبیت فناوری در این حوزه را بلافاصله عملیاتی کنیم. فکر می‌کنم بازسازی و راه‌اندازی مجدد این زیرساخت‌ها زمان زیادی نخواهد برد.

بازسازی مجدد زیرساخت‌های تحقیقاتی صنعت فضایی

وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات با اشاره به روند بازسازی و راه‌اندازی مجدد زیرساخت‌های آزمایشگاهی صنعت فضایی، گفت: بخشی از همکاران ما منتظر هستند تا از این موضوع اطمینان پیدا کنند که تجهیزات پس از نصب و راه‌اندازی، به‌گونه‌ای مستقر خواهند شد که مجددا امکان تخریب یا هدف قرار گرفتن آنها وجود نداشته باشد.

هاشمی ادامه داد: در حال حاضر از زیرساخت‌های آزمایشگاهی دانشگاه‌ها استفاده می‌کنیم و این زیرساخت‌ها همچنان فعال هستند؛ پیش از این نیز برای انجام فعالیت‌های مورد نیاز از ظرفیت دانشگاه‌ها استفاده می‌کردیم، اما زیرساخت آزمایشگاهی پژوهشگاه فضایی، ظرفیت و ابعاد بزرگتری دارد.

وی با بیان اینکه تلاش می‌شود زیرساخت‌های آزمایشگاهی بازسازی‌شده از شرایط پیشین نیز بهتر باشند، اظهار کرد: خبر خوب این است که تلاش می‌شود تا شرایط را بهتر از قبل بسازیم، اما برای تحقق این موضوع باید مقداری زمان در نظر بگیریم تا زیرساخت‌ها با اطمینان و در شرایط مناسب مجدداً راه‌اندازی شوند.

پایگاه فضایی چابهار

هاشمی در ادامه درباره آخرین وضعیت پایگاه فضایی چابهار گفت: پایگاه فضایی چابهار در دولت چهاردهم به حدود ۹۸ درصد پیشرفت در فاز نخست رسید و در این دولت جهش خوبی در روند تکمیل این پایگاه داشتیم.

وی افزود: پایگاه فضایی سلماس نیز به بهره‌برداری رسیده است و در مورد پایگاه چابهار امیدواریم متناسب با شرایط و مجوزهایی که از مراجع ذی‌ربط دریافت می‌کنیم، بتوانیم این پایگاه را برای ادامه فعالیت‌ها آماده کنیم.

وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات در پاسخ به پرسشی درباره احتمال استفاده از پرتابگرهای بین‌المللی در برنامه‌های آینده فضایی کشور خاطر نشان کرد: با توجه به شرایط، به‌ صورت تلفیقی عمل می‌کنیم و بسته به نوع ماهواره، اهمیت ماموریت و ضریب اطمینانی که برای پرتاب در نظر داریم، همزمان از ظرفیت پرتابگرهای داخلی و پرتابگرهای بین‌المللی استفاده خواهیم کرد.

وی ادامه داد: انتخاب میان پرتابگرهای داخلی و بین‌المللی، به طراحی ماموریت، تعاملات و شرایط هر پروژه بستگی دارد و تاکنون نیز از هر دو ظرفیت برای قرار دادن ماهواره‌های کشور در فضا استفاده کرده‌ایم.

پیگیری وزیر درباره حملات صورت گرفته علیه مراکز علمی

وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات درباره پیگیری حملات صورت‌گرفته علیه مراکز علمی و دانشگاهی، گفت: این موضوع را از چند محور دنبال می‌کنیم که یکی از آنها، استفاده از ظرفیت یک نهاد حقوقی تخصصی بین‌المللی است.

هاشمی افزود: با توجه به اشتراکات کاری وزارت ارتباطات و سازمان صداوسیما در حوزه زیرساخت‌های ارتباطی، با این سازمان تعامل نزدیکی داشتیم و تمامی اتفاقاتی را که در کشور رخ داده، مستند کرده‌ایم.

وی ادامه داد: برای پیگیری این موضوع، از مشاور حقوقی و همچنین ظرفیت‌های حقوقی سازمان صداوسیما و وزارت ارتباطات استفاده کردیم و مستندات و موارد مربوطه را به مراجع ذی‌ ربط منعکس کرده‌ایم و مکاتبات متعددی نیز در این زمینه انجام داده‌ایم و با جدیت این موضوع را دنبال می‌کنیم.

هاشمی با اشاره به رایزنی‌های بین‌المللی در این زمینه، اظهار کرد: شخصاً با بیش از ۱۰ کشور از شرق آسیا تا غرب آمریکا گفت‌وگو کرده‌ام تا آنها نیز در مجامع مختلف با ما همراهی کنند.

وی با تاکید بر اهمیت حفاظت از زیرساخت‌های علمی و تحقیقاتی، اظهار کرد: اتفاقی که رخ داده، یعنی هدف قرار دادن زیرساخت‌های تحقیق و توسعه، به هیچ عنوان قابل قبول نیست و در جوامع، اتحادیه‌ها و کنوانسیون‌های مختلف محکوم خواهد بود. بنابراین، این مسیر را با جدیت دنبال می‌کنیم.

وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات یادآور شد: در حوزه ظرفیت‌های داخلی نیز با توجه به ماموریتی که رئیس‌ جمهور به معاونت حقوقی دولت سپرده است، این موضوع به‌صورت جداگانه در حال پیگیری است. همچنین با قوه قضاییه تعامل و همکاری نزدیکی داریم.

هاشمی با بیان اینکه این موضوع از چند مسیر به‌صورت همزمان در حال پیگیری است، تاکید کرد: حداقل دو یا سه محور را به‌صورت همزمان دنبال می‌کنیم تا ضمن محکوم کردن جنایتی که در حوزه علمی و تحقیق و توسعه رخ داده است، بتوانیم از ظرفیت‌های دیپلماسی نیز به شکل حداکثری استفاده کنیم.