پاسخ دادن به یک تماس تلگرامی ممکن است شبب آن شود که کنترل اکانت خود را از دست بدهید. این ادعایی است که یک شرکت امنیت سایبری مطرح کرده است. این حکایت باگ سن‌وسال‌داری بوده که برای مدت طولانی کسی از وجود آن اطلاع نداشته است. شرکت امنیت سایبری نبیوسِک (NebuSec) روز ۲۹ اکتبر از آسیب‌پذیری در سازوکار تماس‌های صوتی و تصویری تلگرام خبر داد. این شرکت اعلام کرد نقصی در پردازش پیام‌های تماس یافته که در ترکیب با دو آسیب‌پذیری دیگر، امکان کنترل کامل دستگاه را فراهم می‌کند. نقص مربوط به تلگرام در نسخه ۱۲.۱۰.۴، منتشرشده در اواخر سپتامبر، اصلاح شده است. مهاجم با یک تماس معمولی می‌توانست کد مخرب را روی دستگاه قربانی اجرا کند. این نقص حدود چهار سال در کدهای مدیریت تماس تلگرام باقی مانده بود.

بااین‌حال، درباره قابلیت بهره‌برداری از این نقص اختلاف ارزیابی وجود دارد. مدیرعامل نبیوسک به هکرنیوز گفته تلگرام دریافت گزارش را تایید کرده، اما امکان تبدیل آن به اجرای کد از راه دور را نپذیرفته است. هکرنیوز نیز برای دریافت پاسخ با تلگرام تماس گرفته است. تا زمان انتشار گزارش، شناسه CVE برای این نقص اعلام نشده بود.

گزارش مذکور هنوز مسیر کامل بهره‌برداری را مشخص نکرده است. آسیب‌پذیری در بخشی از کد تلگرام برای مدیریت تماس‌های صوتی و تصویری قرار داشت. هنگام برقراری تماس دو دستگاه پیام‌های کوتاهی ردوبدل می‌کنند تا اتصال برقرار شود و وضعیت تماس را اعلام کنند. این پیام‌ها اطلاعات وضعیت ارتباط و تنظیمات رسانه‌ای را منتقل می‌کنند.

یکی از انواع این پیام‌ها با نام مدیا استیت (MediaState) اطلاعاتی مانند بی‌صدا بودن میکروفن، فعال بودن دوربین را در بر می‌گیرد. کد پردازش این پیام‌ها در مواجهه با برخی فیلدهای مفقودشده درست عمل نمی‌کند و خلاصه آن است که برنامه ممکن است به بخش‌هایی از حافظه دسترسی پیدا کند که مجاز نیست. خطاهای مدیریت حافظه در برخی شرایط زمینه اجرای کد مخرب را فراهم می‌کنند. هنوز مسیر دقیق بهره‌برداری از این نقص به‌صورت عمومی منتشر نشده است.

در ویدئو آزمایشی نبیوسک دو گوشی با عنوان‌های مهاجم و قربانی نمایش داده می‌شوند. مهاجم با گوشی خود با قربانی تماس می‌گیرد و کاربر گوشی دوم تماس را می‌پذیرد. حدود ۳۰ثانیه بعد صفحه گوشی قربانی به صفحه اصلی تغییر می‌کند. آیکون‌های برنامه‌ها حرکت می‌کنند و عبارت «شما توسط نبیوسک هک شده‌اید» (HACKED BY NEBUSEC) روی صفحه ظاهر می‌شود.

نبیوسک برای کشف این آسیب‌پذیری از مدل هوش مصنوعی GPT-۵.۴ شرکت اوپن‌ای‌آی استفاده کرده است. هوش مصنوعی در فرآیند بررسی کد و شناسایی نقص به کار گرفته شده است. این موضوع را می‌توان به‌صورت کلی به‌صورت یک روند مورد بررسی قرار داد.

آسیب‌پذیری نسخه‌های اندرویدی تلگرام از ۸.۶.۲ تا ۱۲.۱۰.۳ را تحت‌تاثیر قرار می‌دهد و تلگرام به کاربران توصیه کرده برنامه را به نسخه ۱۲.۱۰.۴ یا جدیدتر به‌روزرسانی کنند. کاربران می‌توانند وارد بخش تنظیمات تلگرام شوند. شماره نسخه در پایین صفحه تنظیمات نمایش داده می‌شود. اگر نسخه در بازه اعلام‌شده باشد باید به نسخه اصلاح‌شده یا جدیدتر ارتقا داده شود.

گزارش سایبرنیوز به نمونه دیگری از سوءاستفاده از سازوکار تماس تلگرام اشاره می‌کند. پیش‌تر برخی کاربران از تصاحب حساب‌های خود در حملاتی خبر داده بودند که از قابلیت‌های قدیمی پیام‌گیر صوتی سواستفاده می‌کردند. مهاجمان ظاهرا خط تلفن قربانی را اشغال می‌کردند تا تماس خودکار تلگرام برای ارسال کد ورود به پیام‌گیر هدایت شود. سپس با دسترسی به پیام‌گیر و دریافت کد تایید امکان ورود به حساب را پیدا می‌کردند. در برخی موارد این فرآیند حدود پنج دقیقه طول می‌کشید.

این روش با آسیب‌پذیری تازه تفاوت دارد. در حملات پیشین هدف دسترسی به کد ورود و تصاحب حساب بود. در آسیب‌پذیری جدید موضوع نقص احتمالی در پردازش پیام‌های مربوط به تماس و امکان اجرای کد روی دستگاه اندرویدی است. این دو مسیر حمله یکسان نیستند.

گزارش نبیوسک و توصیه به‌روزرسانی نسخه‌های آسیب‌پذیر اهمیت بررسی امنیتی قابلیت‌هایی را نشان می‌دهد که کاربران هر روز استفاده می‌کنند. تماس صوتی معمولی می‌توانست نقطه شروع حمله باشد. ارزیابی دامنه واقعی خطر به انتشار جزئیات فنی بیشتر و اطلاعات تکمیلی درباره شرایط بهره‌برداری نیاز دارد.