به‌ دنبال ایجاد تغییرات جدید در دسترسی و اتصال نسبی اینترنت دیتاسنترهای کشور، تمام مشتریان ملزم به دریافت شناسه سامانه «شاهکار» شده‌اند.
ارزیابی وضعیت دیتاسنترها در روزهای گذشته دگرگونی در دسترسی آن‌ها به اینترنت را نشان می‌دهد. گفت‌وگو با برخی منابع و کارشناسان نشان می‌دهد که اینترنت به دیتاسنترها رسیده اما مشروط به قوانین جدید احراز هویت.

به گفته منابع آگاه، علت قطع ارتباط برخی از دیتاسنترها در روزهای گذشته، همین بوده که باید پروتکل‌های خود را در سامانه «شاهکار» احراز هویت می‌کردند و با پیاده‌سازی این الزامات، اتصال آن‌ها به‌مرور در حال برقراری است. سامانه شاهکار که محصول وزارت ارتباطات دولت دوازدهم بود، توسط سازمان تنظیم و مقررات ارتباطات رادیویی تولید شد.

وضعیت اینترنت دیتاسنترها در روزهای اول بعد از بازگشایی نسبی اینترنت

وضعیت اینترنت دیتاسنترها امروز شنبه ششم تیرماه

تا پیش از این فرایند، روش احراز هویت برای خرید سرور از شرکت‌های هاستینگ یا دیتاسنترها از دریافت یک آدرس ایمیل ساده تا ثبت کد ملی متغیر بود. اما اکنون طبق قانون جدید، داشتن «شناسه شاهکار» برای هر مشتری الزامی شده است. طرحی که شالوده آن در دوره‌های گذشته وزارت ارتباطات ریخته شد و پس از اجرا در بخش اپراتورهای ثابت و سیار (FCP)، اکنون به حوزه دیتاسنترها رسیده است.

با الزامی شدن شناسه شاهکار، کاربران برای خرید هرگونه خدمات دیتاسنتر باید شماره تلفن و کد ملی منطبق با یکدیگر را ثبت کنند. این اطلاعات پس از راستی‌آزمایی پیامکی، در لیست خدمات دیجیتال فعال کاربران در سامانه‌های حاکمیتی نظیر «دولت من» ثبت خواهد شد.

تکالیف جدید برای شرکت‌های میزبانی و هاستینگ
به گفته این منابع «مطابق ضوابط جدید، نحوه عرضه آی‌پی (IP) به دو صورت تعریف شده است: در مدل اول، دیتاسنترها مستقیما مسئولیت حقوقی آی‌پی‌های فروخته‌شده و احراز هویت مشتریان خود را بر عهده دارند. در مدل دوم که به فروش قابل واگذاری به غیر معروف است، دیتاسنترها رنج مشخصی از آی‌پی‌ها را به شرکت‌های هاستینگ واسط واگذار کرده و مسئولیت احراز هویت کاربران نهایی را قانوناً به شرکت خریدار منتقل می‌کنند.»

بر اساس این گفته‌ها علت قطع بودن اینترنت برخی مجموعه‌ها هم پیاده‌سازی نکردن همین سامانه شاهکار بود، در حالی که دیتاسنترهای بزرگتر چون از قبل آن را اجرا کرده بودند، زودتر متصل شدند.

حالا وی‌پی‌ان‌ها از کار می‌افتد؟
سیستم شاهکار فرایند عجیب و تازه‌ از راه رسیده‌ای نیست. حالا این فرایند احراز هویت، فضای کار را برای کاربران عادی، کسانی که برای استفاده شخصی وی‌پی‌ان راه‌اندازی می‌کنند یا مجموعه‌های شرکتی که با فرایندهای پیچیده‌تری (مانند تطابق شماره تلفن با نام مدیرعامل) روبه‌رو هستند، دشوارتر و پیچیده‌تر می‌کند.

با این حال، افرادی که به دنبال فروش وی‌پی‌ان هستند، همچنان مانند شیوه‌های قدیمی فیشینگ، با استفاده از اطلاعات جعلی، کارت‌های ملی یا کارت‌های بانکی اجاره‌ای افراد بی‌بضاعت و افراد دارای اعتیاد، کار خود را پیش می‌برند و این محدودیت‌ها بیشتر گریبان‌گیر کاربران قانون‌مند و عادی می‌شود.