قطعی اینترنت تابآوری را به مزیت رقابتی استارتآپها تبدیل کرد
فعالان سرمایهگذاری خطرپذیر در رویداد نواتک، در حالی از تداوم علاقه به سرمایهگذاری در استارتآپها صحبت کردند که معتقدند بحرانهای سال ۱۴۰۴، قطعیهای اینترنت و نااطمینانیهای اقتصادی، فضای سرمایهگذاری را محتاطتر از گذشته کرده است. به گفته آنها اگرچه معیارهای اصلی انتخاب طرحها همچنان بر کیفیت تیم و مدل کسبوکار استوار است، اما توان مدیریت بحران، تابآوری و حفظ مسیر رشد در شرایط ناپایدار بیش از هر زمان دیگری در ارزیابی استارتآپها اهمیت پیدا کرده است.
علی لطفی دبیر رویداد نواتک در نشست خبری معرفی این رویداد گفت: نواتک با تمرکز بر حوزه هوش مصنوعی در بخشهای کشاورزی، امنیت، سلامت، فینتک، گردشگری و سایر حوزهها طراحی شده است و با مشارکت کوئرا، گروه فنآوا، کندو، پارک علم و فناوری شریف و انجمن سرمایهگذاری خطرپذیر (CVC) کشور برگزار خواهد شد. لطفی هدف اصلی این رویداد را، تبدیل ایدهها به کسبوکارهای واقعی است.
لطفی در این باره توضیح داد: طراحی این رویداد از تابستان سال گذشته آغاز شده است و تا کنون با استقبال خوبی مواجه شده است. ۱۱۹۶ نفر از ۱۲ استان کشور شرکت کردند که منجر به تشکیل ۱۸۲ تیم شد. پس از ارائه ۱۴۷ تیم، ۴۰ تیم مجوز ورود به مرحله توسعه محصول را دریافت کردند. یک دوره شتابدهی ۸ هفتهای در ۵ مرحله برای این تیمها برگزار شد تا با تحلیل بازار، طراحی بوم کسبوکار و شماتیک محصول، ایدههای خود را عملیاتی کنند. در حال حاضر ۳۳ تیم با طرحهای آماده در حال رقابت هستند.
لطفی با اشاره به اینکه بیشترین شرکتکنندگان در مقطع کارشناسی ارشد و از دانشگاههای صنعتی شریف و فردوسی مشهد هستند، ادامه داد: ما برای هر تیم یک منتور تخصصی قرار دادیم و زیرساختهای سهگانه از جمله ماشین مجازی و پردازندههای گرافیکی (GPU) توسط فنآوا تامین شد. ایستگاه بعدی ما رویداد «دمو دی» (Demo Day) خواهد بود که نقطه اتصال این ایدههای نوآورانه به سرمایهگذاران است.
فصل توجه به اقتصاد ایدهها رسیده است
مسعود زندوکیلی، مدیرعامل گروه فنآوا، با نگاهی کلان به جایگاه فناوری در اقتصاد گفت: دیگر صرفا منابع طبیعی و زیرساختی برای کشورها مزیت رقابتی پایدار ایجاد نمیکند. امروز مزیت اصلی، تمرکز بر ایدهها و تبدیل آنها به محصولات کاربردی است که تنها از طریق ذهنهای خلاق محقق میشود.
او با تاکید بر اینکه اقتصاد آینده، اقتصاد ایدههاست، نقش فنآوا در این رویداد را فراتر از یک تأمینکننده زیرساخت برشمرد و افزود: ما میخواهیم در زیستبوم فناوری کشور نقشآفرین باشیم. نواتک یک رویداد مقطعی نیست و ما در آینده به سراغ حوزههای دیگر نیز خواهیم رفت. نواتک و اختتامیه و اهدای جوایز برای ما پایان کار نیست، بلکه دقیقا نقطه شروع ما برای ورود به فاز سرمایهگذاری و شبکهسازی برای تیمهای برگزیده است.
بهنام طالبی مدیرعامل پارک فناوری شریف، با اشاره به چالش بزرگ در اکوسیستم نوآوری کشور ادامه داد: ما در کشور برای سرمایهگذاری با کمبود پول مواجه نیستیم، بلکه متاسفانه تیم خوب و منسجم پیدا نمیشود. این در حالی است که کشورهای اطراف با پیشنهادات وسوسهکننده و جذابیتهایی که طراحی کردهاند، در حال جذب نخبگان و حتی شرکتهای ما هستند. رسالت نواتک حفظ این جوانان در داخل و حمایت از مسیر رشد آنهاست.
کار رگولاتور سیاستگذاری است
سجاد زوار، دبیر انجمن سرمایهگذاری خطرپذیر (CVC) هم با اشاره به ماموریت این انجمن به عنوان واسط بین سرمایهگذاران و تیمها گفت: مسئله امروز اکوسیستم سرمایهگذاری، فراتر از نبود تیمهای خوب و بحث سازی، تعدد رگولاتورهایی است که بدون هماهنگی و اطلاع قبلی تصمیماتی میگیرند که ضربه مستقیم آن به پیکره استارتآپها و شرکتهای دانشبنیان وارد میشود.
او ادامه داد: از نهادهای قانونگذار میخواهیم تا در جایگاه سیاستگذاری بمانند و بنگاهداری و دخالت در جزئیات را به خود اکوسیستم بسپارند.صدای صنف باید به رگولاتورها برسد که به جای ورود به امور اجرایی و بنگاهداری، بر نقش اصلی خود یعنی سیاستگذاری تمرکز کنند.
زوار با اشاره به انتشار گزارش زیستبوم سرمایهگذاری سال ۱۴۰۴ در دو ماه آینده، در مورد وضعیت فعلی بازار سرمایهگذاری در ایران گفت: پول در شرکتهای سرمایهگذاری وجود دارد، اما فضا سرمایهگذاری به شدت محتاط شده است. ما باید این حس ناامیدی را رفع کنیم. اما باید بپذیریم اکوسیستمی که خودش را آماده کرده بود تا در سال ۱۴۰۵ یک جهش بزرگ داشته باشد، در شرایط فعلی تنها در حال جنگیدن برای بقا است.
دبیر انجمن سرمایهگذاری خطرپذیر در ادامه با انتقاد از عملکرد برخی نهادهای تنظیمگر گفت: برخی رگولاتورها بدون هماهنگی و اطلاع قبلی تصمیماتی میگیرند که تبعات آن متوجه استارتآپها، شرکتهای دانشبنیان و کسبوکارهای خلاق میشود. نمونه آن قطع اینترنت بود که مشخص نبود تصمیمگیرنده آن چه نهادی است و چه کسی باید پاسخگوی آثار آن باشد.
معیارهای سرمایهگذاری تغییر کرده است
مجتبی خورسندی مدیرعامل گروه دانشبنیان پیشگامان در پاسخ به سوال پیوست درباره تاثیر قطعی اینترنت و ناپایداریهای اخیر بر قراردادهای سرمایهگذاری گفت: قطعی اینترنت بدون تردید آسیبها و مخاطراتی را برای کسبوکارها و سرمایهگذاران ایجاد کرده است، اما این اتفاق باعث نشده معیار جدیدی به نام فعالیت بدون اینترنت به فرآیند ارزیابی طرحهایمان اضافه شود.
او با اشاره به شرایط فعلی اکوسیستم نوآوری افزود: اگرچه این وضعیت ریسک سرمایهگذاری را افزایش داده، اما نمیتوان از استارتآپها انتظار داشت مدل کسبوکار خود را بر مبنای نبود اینترنت طراحی کنند. چنین رویکردی در واقع نوعی عقبگرد خواهد بود که به اکوسیستم تحمیل میشود. در شرایط ناپایدار، بیش از هر چیز کیفیت تیمها اهمیت پیدا میکند. به گفته او، سرمایهگذاران به دنبال تیمهایی هستند که تجربه مدیریت بحران داشته باشند، بتوانند در شرایط دشوار تصمیمهای مناسب بگیرند و مسیر فعالیت خود را حفظ کنند.
به گفته او، کسبوکارهایی که از ابتدا ساختار منعطفتری داشتهاند و برای مواجهه با بحرانها و شرایط پیشبینینشده آمادگی بیشتری کسب کردهاند، در جذب سرمایه و ادامه فعالیت موفقتر خواهند بود.